فضل‌الله پسندیده در گفتگو با وبدا، با اشاره به فرارسیدن هفته جهانی اطلاع‌رسانی هپاتیت، از یکم تا هفتم آبان‌ماه ۱۴۰۵، اظهار کرد: هپاتیت به معنای التهاب کبد است که می‌تواند بر اثر عوامل مختلف، از جمله ویروس‌های هپاتیت A، B، C، D و E ایجاد شود. برخی از انواع این بیماری، به‌ویژه هپاتیت‌های B و C، ممکن است به عفونت مزمن تبدیل شوند و در صورت تشخیص و درمان‌نشدن به‌موقع، عوارضی مانند سیروز، نارسایی و سرطان کبد را به دنبال داشته باشند.

 

وی افزود: از آنجا که بسیاری از مبتلایان در مراحل اولیه بیماری علائم مشخصی ندارند، ممکن است از ابتلای خود بی‌اطلاع باشند. به همین دلیل، افزایش آگاهی درباره راه‌های انتقال و پیشگیری، در کنار انجام آزمایش‌های تشخیصی برای افراد واجد شرایط، از اقدامات مهم برای شناسایی و کنترل این بیماری به شمار می‌رود.

 

راه‌های انتقال هپاتیت را بشناسیم

 

رئیس گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های واگیر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی با تشریح راه‌های انتقال انواع هپاتیت گفت: هپاتیت‌های A و E عمدتاً از طریق مسیر مدفوعی ـ دهانی و در اثر مصرف آب و مواد غذایی آلوده منتقل می‌شوند؛ بنابراین، استفاده از آب آشامیدنی سالم، شست‌وشوی صحیح دست‌ها، رعایت بهداشت مواد غذایی و توجه به سلامت محیط، نقش مؤثری در پیشگیری از ابتلا دارند.

 

پسندیده ادامه داد: هپاتیت‌های B، C و D عمدتاً از طریق تماس با خون آلوده و استفاده از وسایل آلوده و غیراستریل منتقل می‌شوند. هپاتیت B و C همچنین می‌توانند از طریق برخی تماس‌های جنسی منتقل شوند و انتقال هپاتیت B از مادر به نوزاد نیز امکان‌پذیر است. ویروس هپاتیت D نیز تنها در افرادی می‌تواند موجب عفونت شود که به ویروس هپاتیت B مبتلا هستند.

 

وی تأکید کرد: خودداری از استفاده مشترک از تیغ و مسواک، استفاده از وسایل استریل در اقدامات پزشکی و خدماتی و رعایت اصول ایمنی هنگام مواجهه با خون، از راهکارهای مهم پیشگیری از انتقال این عفونت‌هاست.

 

واکسیناسیون و تشخیص زودهنگام؛ دو راهکار کلیدی

 

پسندیده با اشاره به نقش واکسیناسیون در پیشگیری از هپاتیت‌های ویروسی تصریح کرد: واکسن هپاتیت B یکی از مؤثرترین راه‌های پیشگیری از این بیماری است و با پیشگیری از عفونت هپاتیت B، از ابتلا به هپاتیت D نیز جلوگیری می‌کند. واکسن هپاتیت A نیز در دسترس است؛ اما در حال حاضر واکسنی برای پیشگیری از هپاتیت C وجود ندارد.

 

وی افزود: در کنار واکسیناسیون، رعایت اصول بهداشتی و انجام آزمایش‌های تشخیصی بر اساس سوابق فردی، میزان مواجهه با عوامل خطر و توصیه‌های پزشک، اهمیت ویژه‌ای دارد. شناسایی به‌موقع مبتلایان، به‌ویژه در موارد هپاتیت B و C، امکان پیگیری و دریافت خدمات درمانی مناسب را فراهم می‌کند و می‌تواند از پیشرفت بیماری و بروز عوارض جدی کبدی جلوگیری کند.

 

علائم هشداردهنده را جدی بگیرید

 

رئیس گروه پیشگیری و مبارزه با بیماری‌های واگیر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی با اشاره به علائم احتمالی هپاتیت خاطرنشان کرد: زردی پوست و سفیدی چشم، تیره‌شدن ادرار، خستگی، تهوع، کاهش اشتها و درد شکم از جمله علائمی هستند که ممکن است در برخی مبتلایان بروز کنند؛ بااین‌حال، نبود علائم به معنای نداشتن عفونت نیست.

 

وی توصیه کرد: افراد در صورت مشاهده علائم مشکوک یا داشتن سابقه مواجهه با عوامل خطر، برای ارزیابی و دریافت خدمات تشخیصی به مراکز خدمات جامع سلامت یا مراکز درمانی مراجعه کنند.

 

پسندیده در پایان با تأکید بر نقش آگاهی و مشارکت عمومی در کنترل هپاتیت گفت: شناخت راه‌های انتقال، رعایت اصول بهداشتی، واکسیناسیون در موارد توصیه‌شده و انجام آزمایش‌های تشخیصی برای افراد واجد شرایط، از مهم‌ترین اقدامات برای پیشگیری از انتقال هپاتیت‌های ویروسی و کاهش عوارض ناشی از آن‌هاست. هفته جهانی اطلاع‌رسانی هپاتیت نیز فرصتی برای افزایش آگاهی عمومی و تأکید بر اهمیت پیشگیری، تشخیص زودهنگام و پیگیری درمان این بیماری است.